www.anna.is
ravings of a lunatic
Historical truth may be manipulated in some cases for dramatic purposes.
ravings of a lunatic movie hall of fame ferilskrį
Alkasyndrómiš
Föstudagur, 04. ágúst 2006

Um daginn (einhverjar vikur sķšan) sį ég vištal viš lękni einhverstašar śtķ rassgati sem fussaši og sveiaši yfir žvķ hvaš bśiš vęri aš sjśkdómsvęša alla hluti. Alkóhólismi vęri ekki sjśkdómur heldur aumingjaskapur og mikill meirihluti žeirra sem vęru aš bryšja žunglyndislyf hefšu ekkert viš žau aš gera. Ég er hjartanlega sammįla žessum lękni.

Alkóhólismi eins og hann hefur birst mér er ķ grunninn flótti, ekki gešsjśkdómur. Hann getur hinsvegar getiš af sér gešsjśkdóma af żmsu tagi og gerir žaš išulega žegar heilinn hefur legiš marinerašur ķ įfengisbaši įrum saman.

Ķ žessu frįbęra bananalżšveldi sem Ķsland er fer pöpullinn til gešlękna ef honum lķšur illa vegna žess aš sįlfręšingar eru dżrir og žś fęrš žį ekki nišurgreidda hjį Tryggingarstofnun. Sįluhjįlp kostar of mikiš og žś fęrš hana ekki hjį Guši en sértu gešveikur fęršu hjįlp. Mikill meirihluti žeirra sem leita į nįšir gešlękna eru hinsvegar bara ekkert gešveikir.

Ég er meš fordóma gegn gešlęknum (žetta er fordómur nr 254 ķ bókinni Anna og fordómar hennar). Ég hef fordóma gegn žeim vegna žess aš meš lyfjum viršast margir ętla aš laga mein sem ekki veršur lęknaš meš lyfjum. Žś getur hinsvegar slegiš öllu į frest meš žeim - tķmabundiš.

Nś er žaš vissulega oft žannig aš fólk er svo langt leitt ķ vanlķšan sinni aš žaš žarf hreinlega aš fara į gešdeyfšarlyf til žess aš geta vaknaš į morgnanna, en hvaš er žaš sem orsakar žunglyndi hjį fólki? Eins ofureinföld og ég er.. hef ég einfaldaš mįliš alveg ķskyggilega. Žaš eru tvö atriši sem valda žunglyndi.

Kemķskt ójafnvęgi uppķ heila og utanaškomandi ašstęšur.

Hvaš kemķskt ójafnvęgi varšar eru lyf mögulega lausn. Fyrir hina gera žau ekkert annaš en aš hjįlpa viškomandi į fętur ķ x langan tķma. Ef žś finnur ekki orsök žunglyndisins og vinnur ķ aš lagfęra hana breytist ekkert.

Utanaškomandi ašstęšur geta nefnilega veriš margvķslegar og žaš er hreinlega ekki hęgt aš lękna žęr meš lyfjum. Ég gęti t.d. trśaš aš fjįrmįlavesen sé ein algeng įstęša žunglyndis, langvarandi veikindi sem herja į fólk orsaka oft žunglyndi en svo getur lķka svolķtiš sem heitir tilfinningalķf og žį ašallega skortur į žvķ valdiš žugnlyndi.

Til aš flżja žessi vandamįl, gleyma žeim ķ stundarkorn - eša įrum saman - žykir sumu fólki gott aš fį sér įfengi og mikiš af žvķ.

Alkóhólistar eiga žaš undantekningarlaust sameiginlegt aš žjįst af stjórnleysi og žeir žjįšust af žessu įšur en žeir uršu alkóhólistar. Žetta stjórnleysi mį oftast finna į fleiri svišum en drykkju hjį viškomandi. Nś vita allir aš fólk hefur mismunandi mikla stjórn į sér. Sumir fara aš öskra viš minnsta tilefni, ašrir taka žetta skrefinu lengra og brjóta hluti til aš leggja įherslu į mįl sitt, enn ašrir leggja hendur į ašra to make a point. Ég er ekki aš segja aš alkóhólistar gangi um öskrandi, brjótandi hluti eša lemjandi fólk... en žeir hafa svo sannarlega ekki stjórn į sjįlfum sér og žegar žeir missa stjórn į sér er žaš alltaf einhverjum allt öšrum aš kenna en žeim sjįlfum - klassķskt einkenni alkóhólistans, žaš er ekkert honum aš kenna. Žeir eru ķ fullkominni afneitun og hśn opnar fyrir žį flóttaleišina. Réttlętir hana ķ raun og veru.

Įfengi viršist góš stašdeyfing. Įfengi hjįlpar lķka fólki sem į viš samskiptaöršugleika aš strķša eša er heft į einhvern hįtt ķ mannlegum samskiptum. Viš erum jś manneskjur og žurfum mannleg tengsl. Ķ stašin fyrir aš leggja sig fram viš aš lęra mannleg samskipti eša reyna aš komast aš žvķ hvaš orsakar félagslegu fęlnina.. stašdeyfir fólk sig meš įfengi og flżr žannig vandamįliš tķmabundiš. Įfengi er lķka žekkt fyrir aš gefa fólki kjark til aš eiga samskipti viš annaš fólk ef žaš skorti hann fyrir. Ef fólk žjįist af stjórnleysi drekkur žaš meira og oftar en žaš ętlaši sér og snilldin viš alkóhól og lķklega žaš sem er hvaš duglegast aš veiša fólk ķ netiš er aš žś ferš į nišurtśr eftir neyslu. Žś fęrš "blśs". Sumir kalla žaš žynnkublśs og segja aš žetta sé vegna žess aš žeir eru žreyttir og verkjar ķ magann. Stašreyndin er sś aš įfengi eyšir ekki bara upp grįu sellunum ķ hausnum į žér, žaš eyšir lķka efnunum ķ heilanum sem gera žig glašann. Hence.. žś veršur blue. Fyrir manneskju sem er meš allt į hęlunum į mörgum svišum ķ lķfi sķnu breytist žetta hęgt og hęgt ķ žunglyndi. Hvernig er hęgt aš lękna žaš? Jś.. meš meira įfengi.

Įfengi veitir fólki sem er į harša hlaupum ķ aš flżja sjįlft sig skjól. Sumir eyša ęvinni ķ aš hlaupa undan sjįlfum sér.

Hvaš er žetta fólk aš flżja? Hvaš er svona erfitt? Žaš er ekki fyrr en fólk drullast til aš finna svariš viš žeirri spurningu sem žaš er fyrst tilbśiš aš takast į viš įstand sitt. Žaš eru hinsvegar fęstir sem actually gera žaš. Afneitun er alveg rosalega öflugt fyrirbęri og alkóhólistinn er gjörsamlega gegnsósa af henni.

Ég veit aš fólk talar um alkóhólisma sem sjśkdóm og margir alkóhólistar berjast fyrir žvķ aš žetta fyrirbęri fįi višurkenningu sem sjśkdómur. Žetta er sjśklegt įstand, vissulega, en ég er sammįla žessum lękni. Žetta ekki sjśkdómur. Žetta er sambland af stjórnleysi og flótta. Svolķtiš sem žś getur ekki lagaš nema meš žvķ aš horfa vel į sjįlfan žig. Alkóhólistinn er algjörlega laus viš aš finnast hann žurfa aš gera žetta vegna žess aš ķ hans sjśka heila er allt sem gerist einhverjum öšrum aš kenna og flestir ķ kringum hann eru fķfl og fįvitar. Ef alkóhólisti kemur og drullar į gólfiš hjį žér, žį mun hann segja aš žaš hafi veriš žér aš kenna - meina.. žś settir gólfiš žarna.

Žvķ fleiri brżr sem žetta fólk brennir og žess fleiri manneskjur sem žaš trešur undir fótum.. žess erfišara veršur aš horfast ķ augu viš raunveruleikann.

Žegar alkóhólisti hefur skilgreint sjįlfan sig sem alkóhólista žį hęttir hann oft aš vera manneskja. Hann veršur alkóhólisti full time. Hann veršur ekki mašur eša kona, sonur eša dóttir, maki eša vinur. Hann er bara alkóhólisti. Allt sem hann gerir, eša gerir ekki į sér rętur aš rekja ķ žessa stašreynd. Ég er alkóhólisti. Žess vegna er ég svona.

Kjaftęši.

Hvernig vęri žaš nś aš hętta aš vera alkóhólisti? Prufa aš breytast bara ķ manneskju aftur. Manneskju sem hefur stjórn į žvķ sem hśn getur haft stjórn į ķ sķnu lķfi. Sem er til dęmis.. hvort hśn drekkur eša drekkur ekki įfengi.


| anna | 11:04 |
comments

Ég er alin upp af alka sem hefur veriš óvirkur alki meš hjįlp AA-samtakanna ķ einhver 20 įr. Kannast EKKERT viš žaš sem žś ert aš tala um. Bjó meš honum virkum og óvirkum. Žvķlķkar fullyršingar. Hann er og var pabbi, fyrirvinna, fyrirmynd, žjóšfélagsžegn og ešlileg og mikil manneskja, minn besti vinur. Alki var hann bara lķka. Punktur.

Nr. 1 | posted by: dma | 4.08.2006 | 13:53:56 | [+] |

Ég er alveg sammįla žér meš alkana og alkóhólismaišnašinn en ekki alveg meš žunglyndiš. Śtskżri betur sķšar.

Nr. 2 | posted by: Hugz | 4.08.2006 | 14:30:11 | [+] |

Aš sjįlfsögšu eru til dęmi um fólk sem hefur fundiš lķfi sķnu farveg meš hjįlp AA-samtakanna. Annaš vęri verulega undarlegt mišaš viš fjölda félagsmanna. Ég hef hinsvegar kynnst mikiš fólki sem fann lķfi sķnu ekki farveg žar. Į žetta fólk žį engan séns ķ barįttunni viš alkóhólismann?

Ég vil meina aš žaš séu til ašrar skżringar og ašrar lausnir į vandamįlinu.

Žó allt hafi gengiš upp hjį pabba žķnum, žį žżšir žaš ekki aš žaš gangi upp hjį öllum öšrum.

Hlakka til aš fį betri śtskżringar sķšar Hugz.

Nr. 3 | posted by: anna | 4.08.2006 | 15:48:50 | [+] |

Ég er lķka alkabarn og kannast viš flest žaš sem žś nefnir. Ég held aš žaš sé nokkuš ljóst aš lķkamleg įhrif įfengis į menn eru misjöfn. En sjįlfsvorkunnin og afneitunin viršast vera sameiginleg žeim sem neyta įfengis sér til óbóta įrum og įratugum saman.

Žaš eru örugglega einhverjir sem hafa ķ sér įfengisfķknar-geniš en hafa žaš sterkan karakter aš žeir taka į žvķ fljótt og hętta aš drekka.

Žaš eru lķka einhverjir sem hafa bara aumingjaég-geniš en verša alkar af žvķ aš žeir drekka til aš flżja raunveruleikann og eru svo "góšir" viš sjįlfan sig aš žeir hafa sig aldrei til aš hętta.

- -

Žunglyndiš er lķka flókiš fyrirbęri og getur veriš bęši mešfętt og įunniš og žaš er alveg vķst aš įfengisneysla gerir menn žunglynda - meira eša minna - fyrr eša sķšar

Nr. 4 | posted by: alterego | 4.08.2006 | 16:16:03 | [+] |

Ęjjjj, nś verš ég aš koma meš komment...

Allir hafa skošun į alkahólisma, žunglyndi og öšrum gešręnum sjśkdómum og oftast nęr er žessi skošun byggš į persónulegri reynslu/skošun og ętla ég ekki aš fara śt ķ žį sįlma (hef mķna persónulegu reynslu og skošun - hver sem hśn er).

Mér finnst žaš samt alltaf merkilegt hvernig hęgt er aš velja og hafna - žaš er, nś er WHO stofnun sem aš vestręnar žjóšir fara eftir ķ meginatrišum er kemur aš heilbrigšismįlum. Viš hlustum į hvaš žeir segja um brjóstagjöf, flensuvarnir og žar fram eftir götunum. En žegar žaš kemur aš alkahólisma žį viršist fólk samt sem įšur ętla aš velja og hafna hvort aš žetta sé sjśkdómur eša ekki.
Nś hefur WHO skilgreint alkahólisma sem sjśkdóm, stašsett hann (ķ framheila) og meš fleiri skilgreind sjśkdómseinkenni en t.d. žunglyndi (sem er jś višurkenndur gešsjśkdómur) - hvaš veldur?

Mįliš er, aš alkahólismi, žunglyndi og ašrir gešręnir sjśkdómar leggjast ekki bara į sjśklinginn heldur lķka fjölskylduna og žar liggur kötturinn grafinn. Hver žekkir ekki einhvern sem er alkahólisti, maki, foreldri, systkini, fręndi, fręnka... og žar byggist okkar reynsla og skošun.

Ég var einu sinni sömu skošunar og žś Anna, en ekki lengur, įkvaš aš kynna mér mįliš. Ég er fulloršiš barn alkahólista.

Kv.
E.G.

Nr. 5 | posted by: E.G. | 4.08.2006 | 16:16:10 | [+] |

Ég hef lķtil kynni haft af alkóhólisma (sem betur fer) en varšandi žunglyndiš, žį er ég aš mörgu leyti sammįla žér. Žunglyndislyf geta hjįlpaš sumum og žį sérstaklega til skamms tķma, en ef fólk er žunglynt vegna įfalla eša utanaškomandi atburša, žį duga žunglyndislyfin ekki ein og sér.

Lyfin geta hjįlpaš fólki aš fara į fętur og fara aš vinna ķ sķnum mįlum, en ef menn taka bara lyfin veršur žetta vķtahringur sem erfitt er aš komast śr. Žvķ mišur eru allt of margir gešlęknar sem gera ekki annaš en aš skrifa upp į gešlyf śt ķ hiš óendanlega. Svo er žaš aušvitaš GLATAŠ aš sįlfręšižjónusta skuli ekki vera nišurgreidd ķ okkar heilbrigšiskerfi į sama hįtt og gešlęknisžjónusta.

Žetta fyrirkomulag beinlķnis żtir fólki ķ įtt aš gešlyfjunum og svo kvarta menn yfir of hįum lyfjakostnaši!

Nr. 6 | posted by: farfuglinn | 5.08.2006 | 19:52:59 | [+] |

Ég var nś sem betur fer alinn upp hjį reglusömu fólki en hef engu aš sķšur smį innsżn inn ķ heim barna sem alast upp viš įfengismisnotkun. Góšur vinur minn bjó į svona heimili. Hins vegar kannast ég nś ekki viš aš WHO hafi samžykkt "alkahólisma" sem sjśkdóm eins og ķslenska heibrigšiskerfiš, en žeir kalla žetta fyrirbęri "alcohol dependence syndrome" sem er ekki sami skilningur og hjį alkaišnašinum į Ķslandi.
Žunglyndi er hins vegar višurkenndur sjśkdómur sem tališ er aš 121 milljón manna um heim allan žjįist af į einum eša öšrum tķma. Misnotkun alkahóls og annarra deyfandi eša örvandi efna er oft tengd žunglyndi. Bęši veldur langvarandi misnotkun sumra efna (t.d. alkahóls) žunglyndi og eins er misnotkun oft fylgifiskur žunglyndis. Žetta er svona hęnan-eggiš dilemma.
Lyf geta žó gert talsvert gagn viš mešhöndlun žunglyndis, sérstaklega ef žaš er mešfętt eša genatķskt. Žaš er sannaš aš skortur į įkvešnum bošefnum ķ heila veldur žunglyndi og viss tegund lyfja kemur ķ veg fyrir žann skort og stoppar žar meš "žunglyndisvaldinn". Hins vegar eru lęknar ansi gjarnir į aš įvķsa į žessi lyf įn žess aš hafa neitt ķ höndunum um orsakir žunglyndis hjį sjśklingum. Ég er lķka sammįla žvķ aš mešferš hjį sįlfręšingum eigi aš vera nišurgreidd. Samtalsmešferš dugar mjög mörgum. Į Ķslandi er hins vegar žaš undarlega įstand aš meintir "alkahólistar" fį mun betri mešferš en fólk sem žjįist af žunglyndi eša öšrum gešsjśkdómum. Ef mašur er virkilega langt nišri og blśsašur er miklu nęr aš fara į einhverja af hinum mörgu "mešferšastofnunum alkahólista" en t.d. į gešdeild Landsspķtalans. Žjónusta viš gešsjśka į Ķslandi er ķ algjöru lįgmarki en hins vegar greišir rķkiš fyrir "sjśklinga" sem "leggjast inn" į einkasjśkrahśs sem bjóša upp į "alhliša mešferšaržjónustu fyrir įfengis- og vķmuefnasjśklinga" eins og žar stendur.
Žunglyndissjśklingar hafa ekki žessa valkosti.

Nr. 7 | posted by: Hugz | 5.08.2006 | 23:26:48 | [+] |

Alkóhólismi er sjśkdómur ķ framheila. Gott og vel, ég višurkenni hann sem sjśkdóm ķ framheila, ž.e.a.s. višurkenni aš viškomandi sé haldinn einhverjum kvilla sem veldur žvķ aš hann getur ekki lęrt aš "drekka eins og mašur". Ég trśi žvķ aš eina vonin til žess aš hann hafi stjórn į lķfi sķnu sé sś aš hann haldi sig frį vķmuefnaneyslu.

Žetta er hinsvegar VILJASTŻRŠUR sjśkdómur, sem žżšir aš ef viškomandi fer į fyllirķ, vitandi aš meš žvķ er hann aš klśšra lķfi sķnu og annarra, žį er ŽAŠ aumingjaskapur.

Į svipašan hįtt er "ašstęšubundiš žunglyndi" sjśklegt įstand sem hęgt er aš hafa stjórn į, meš žvķ aš breyta ašstęšum sķnum eša afstöšu sinni til žeirra. Žaš er ešlilegt aš verša žunglyndur ef mašur bżr ķ Lķbanon og vaknar meš enga handleggi og lķkamsparta af fjölskyldunni dreifša yfir rśstirnar af heimili sķnu. En žaš er VAL aš liggja ķ žunglyndi yfir nokkrum aukakķlóum sem vęri hęgt aš nį af sér meš žvķ aš éta ašeins minna.

Nr. 8 | posted by: Eva | 6.08.2006 | 8:16:26 | [+] |

Ég er alveg sammįla žér Eva. Ég hef stundum spįš ķ hvort ekki sé hęgt aš greina t.d. bošefnaskort ķ heila meš einhverju prófi og meta žörf į lyfjum žannig. Ķ dag er žetta bara mat gešlęknis (eša jafnvel bara heimilislęknis) hvort viškomandi į aš fį lyf eša ekki.
Kįri klikk er meš dyggum stušningi alkaišnašarins aš reyna aš finna "alkageniš". Ég held aš ef eitthvaš gen finnist sem er öšruvķsi ķ ölkum žį sé žetta bara gamla góša skapgeršarviljastyrks-geniš. Žegar žeir finna žaš munu žeir hins vegar örugglega kalla žaš lękningu viš alkahólisma og framleiša viljastyrkspillur fyrir gešlękna og Žórarinn Tyrfingsson til aš įvķsa į og okkur skattgreišendur til aš fjįrmagna ...

Nr. 9 | posted by: Hugz | 6.08.2006 | 10:17:17 | [+] |

Gęti ekki veriš meira sammįla ykkur Farfugl, Eva og Hugz.

Ķ hvert sinn sem ég fer śtį bensķnstöš hef ég val. Oft daušlangar mig aš kaupa sķgarettur. Ég vel aš gera žaš ekki. Žaš er ekki minn ęšri mįttur sem gerir žaš fyrir mig. Žaš er ég sjįlf.

Reykingar eru btw ekki skilgreindar sem sjśkdómur jafnvel žó lķkaminn verši hįšur nikótķni. Žetta er kallaš fķkn. Ég var aš tala viš fyrrverandi eiginmann minn ķ gęr sem er sammįla mér. Įfengissżki er félagslegt fyrirbęri og žaš er ekki fyrr en eftir mikla neyslu sem lķkaminn veršur hįšur og fer aš kalla į meira alkóhól - žó sumir verši lķkamlega hįšir fyrr en ašrir. Ef viš notum sömu stiku į įfengi og reykingar - er įfengissżki ekki sjśkdómur jafnvel žó lķkaminn sé hįšur.

Af žvķ fólk getur keyrt bķl og stundaš vinnu žó žaš reyki aš stašaldri skapast ekki žetta óheilbrigša fjölskyldumunstur sem E.G. kemur innį sem snżst um aš kóa og fela įstandiš. Ég veit meira um žaš mįl en ég kęri mig um aš gefa upp hér (enda er ég aš skrifa undir nafni). Ég veit vel aš öll fjölskyldan lęrir dysfunctinal hegšunarmynstur en ég veit lķka aš žaš er hęgt lęra nżtt munstur ef žś ert mešvitašur um žetta. Žś gerir žaš hinsvegar ekki meš žvķ aš taka lyf.

Viš eigum meira sameiginlegt en žś veist E.G. Og ég er į žeirri skošun aš ķ grunninn er žetta skortur į višeigandi hjįlp viš allt öšru en įfengissżki. Öll hegšun sem kallar į žetta dysfunctinal munstur: žunglyndi, spilafķkn, eiturlyfjafķkn, įfengismisnotkun, vinnufķkn - kallar į sömu sama dysfunctinal hegšunarmynstriš og žetta er ķ raun allt sama tóbakiš: flótti.

Ég var t.d. farin aš taka eftir aš ég boršaši rosalega mikiš ef ég var leiš eša einmana. Žegar ég įttaši mig į aš ég hafši žennan tendens fór ég aš skoša af hverju ég gerši žetta. Ef ég fann aš mig langaši aš borša en var ekkert endilega svöng, greindi ég af hverju ég var leiš, gerši rįšstafanir til aš laga įstandiš og ķ kjölfariš hętti ég žessu. Ég žurfti ekki lyf til aš gera žetta. Ég hefši getaš fariš ašra leiš, lokaš augunum fyrir orsökinni og reynt aš drekkja žvķ hvernig mér leiš ķ kleinuhringjum meš glassśr. Ég valdi aš gera annaš til aš vinna į leišanum.

Įhugaverš könnun var gerš af vķsindamönnum sem vildu finna śt fķknisgeniš. Sextįn rottur voru settar ķ litla bįsa. Ķ hverjum bįs var nęringarrķkt fęši ķ boši annarsvegar og hinsvegar eiturlyfjablanda. Allar rotturnar sextįn drįpu sig į mjög stuttum tķma meš ofnotkun eiturlyfja.

Annar vķsindamašur bjó til rottu paradķs, staš žar sem rotturnar höfšu nóg aš gera og gįtu hreyft sig. Žeim var bošiš uppį nęringarrķkt fęši annarsvegar og eiturlyf ķ sętri upplausn hinsvegar. Rottur sękja venjulega ķ sętindi.

Engin af rottunum ķ rottuparadķsinni leit viš eiturlyfjunum - alveg sama hvaš vķsindamennirnir geršu blönduna sęta. Žessar rottur höfšu ekkert til aš flżja. Žeim leiš vel og žurftu žvķ ekki į eiturlyfjunum aš halda.

Ég held aš Hugz sé right on the money, Kįri klikk mun ķ besta falli finna viljastyrkspillu. Žegar hann gerir žaš mun fljótlega koma ķ ljós aš hśn gerir ekkert gagn ein og sér. Til aš nį alvöru įrangri žarf aš skoša félags-dysfunctinal-žįttinn og kona honum ķ lag. Ķ žeirri deild er lķtiš hald ķ aš įvķsa žunglyndislyfjum.

Žaš er ekki til "fixitol" pilla og ég leyfi mér aš efast um aš hśn verši fundin upp.

Nr. 10 | posted by: anna | 6.08.2006 | 14:37:52 | [+] |

Ég var nżlega aš sjį athyglisverša grein ķ New York Times sem varpaš gęti ljósi į žetta.
Svo viršist sem Bandarķkjamenn séu į leiš meš aš skilgreina alkóhólisma sem sjśkdóm į sama hįtt og Ķslendingar.

http://www.nytimes.com/2006/06/25/magazine/25addiction.html

Nr. 11 | posted by: Elķas | 7.08.2006 | 18:11:38 | [+] |
post a comment


Muna upplżsingar?












smilie winky colgate happy boogie toungue wahahahaha

angel embarassed doubt silent sad guilty shy sour

hmmm evil gnasher sick drunk what cool wave

weepy melodramatic nerd clown chococat nightmare pirate








Tell me, yes or no.








recent ravings
recent comments
monthly archive

links
blogs
links - web