Smáborgarar finna ekki upp á svona snilld eins og þessum galdradúkkum, svo þér er borgið.

Hvaða, hvaða, Anna, ertu bara byrjuð að stúdera heimsspeki?
Ætluðum við ekki í hana saman eftir jólin?

Anna og Organistinn!

Er langt frá því viss um að einhugur sé um klíníska skilgreiningu á fyrirbærinu. Sjálfsagt mest vegna þess að þeir sem að málinu koma reyna halda sjálfum sér utan við hana.

Smáborgarar urðu fyrst til á Íslandi um miðbik síðustu aldar. Innan hagfræðinnar er talað um "vísitölufjölskyldu", verkalýðsforingjar tala um "meðaljóninn", stjórnmálamenn um "kjósendur" og blaðamenn um "fólkið í landinu". Með öðrum orðum, þann hluta þjóðfélagsins sem hingað til hefur verið kjarninn í mest öllu uppistandi (stand up comedy) .

Við erum sem sagt EKKI að tala um federal aðal landsins; ekki einbýlahúsaelítuna, og heldur ekki þá sem illa hafa orðið úti í baráttunni upp þjóðfélagsstigann. Það er ekki smáborgaralegt að sitja inni.

Nei, smáborgarar eru þeir sem við getum með tiltölulega litlum tilkostnaði og -svívirðingum sett í bás með tilvísun í útlit, skoðanir -- og ekki síst skoðanaleysi --, en þó mest af öllu: veraldleg gæði samtímans.

Fyrst af öllu verðum við að skilja það, að smáborgarinn hefur ekki náð markmiðinu í lífi sínu. Hann mun heldur aldrei gera það, því þá væri þjóðin einn góðan veðurdag ein "elíta".

Smáborgarinn er eins og kálfur sem sleppt er út í vorðveðrið; moldarflaginu og leiksviði fjóssins er skipt út með veraldlegum gæðum og verslunarmiðstöðvum.

Þær mælistikur sem Organistinn lýsir eftir eru að neðan settar í þrjá flokka, en eins og segir í húsmæðralitteratúr fortíðarinnar, þá má bragðbæta þetta með kardemommudropum ef vill.

Stundum er vísað í "smáborgaralega borðstofu" með palexanderborði, munstruðu veggfóðri m. gulum blómum, blómavasa og "Drottinn Blessi Heimilið" mynd á veggnum.

Að öðrum kosti, og óskiljanlegum ástæðum, er verið að agnúast út í það fólk sem á krumpugalla. Sérstaklega ef við hjónin eigum samstæða galla. Í stað þess að klæðast skrifstofufötunum 24/7, þá finnum við hjá okkur þörf til þess að segja umheiminum frá því að við séum í fríi. Gallarnir eru vel til þess fallnir. Það sem skilur smáborgarann frá öðru "íþróttafólki" er að skálmarnar eru yfirleitt of stuttar á þeim fyrrnefndu. En það er gert með fullu yfirráði, enda vill smáborgarinn vera líbó í frítíma sínum og láta sjást í bert frá miðjum legg og niður að efri brún sokka. Sokkana er einungis hægt að kaupa í sixpack í stórmörkuðum. Skórnir eru yfirleitt "tvö pör á verði eins" tilboð í sömu verslunarkeðju.

Smáborgarinn er ekki besserwisser, heldur kaupir þekkingu, og ekki síst reynsluna dýrum dómum.

Þetta sést best þegar smáborgarinn rennir í gegnum bílasölur borgarinnar. Smáborgarinn hrífst af léttklæddum dagatölum bílasalans, sem seilist hægt en ákveðið í lyklaskápinn sem hangir þar við hliðina. Vippar lykli af 5 dyra fjölskyldubíl með samlituðum og geislaspilara, og segir smáborgaranum frá því hvernig umræddur bíll var valinn bíll vikunnar í sænsku héraðsfréttablaði fyrir réttu ári síðan. Gegn því að taka Löduna uppí býðst bílasallinn til þess að setja bæði frostvara og frostlög á nýja bílinn.

Þetta er aðeins brotabrot af einkennunum. Sumum hefur tekist að pakka þessu ástandi inn í velsmurða pakka. Er mér einkar minnistæð leikverk Dario Fo sem og leikþátturinn "Fló á Skinni" sem ég sá fyrir réttum 12 árum á Íslandi. Annars má minna á ódýrari og ekki síður kómíska framsetningu á lífinu eins og það kemur smáborgaralega fyrir sjónir: fara í stóra verslunarmiðstöð þar sem fólk kemur saman um helgar, étur skyndibitafæði og lætur börnin sín leika í hengirólum og rennibrautum.

Nú er innleggið orðið bæði allt of langt og ruglingslegt, því ætlunin var í upphafi að skrifa aðeins eina setningu:

"Kjarni smáborgaraleikans er: of mikið af því sama."

He, he...en Tony minn, sumt af þessu hjómar eins og þú hafir verið í langri útivist frá landinu. Ég þori að veðja að það er orðið kúl að eiga "Drottinn blessi heimilið" mynd. Ég efa það að smáborgarar nútímans myndu hengja slíka mynd upp.

Organistinn!

Yeebb, útlegðin er orðin ansi löng.

Held að skilgreiningin sé ek. "infinite regres" -- óendanleg endurkrafa -- (púff, TC hljómar eins og löglærður) í þeim skilningi, að sá er smáborgaralegur sem er að reyna vera það ekki.

Þetta med DBH myndirnar - jú, svo lengi sem fáir hafa þetta hangandi, þá er það kúl. En nú er svo komið, að þessar myndir eru orðnar vinsælar erfðagóss, hvort sem okkur líka betur eða verr. Og um leið og ákveðnu vinsældamarki er náð verða þær smáborgaralegar.

Eða hvað?

Að hætti rassvasaheimspekinga nútímans má áætla að þetta sé allt háð tíma og rúmi.